Nasz kompletny przewodnik po holenderskiej kuchni
Jako miłośnik jedzenia przygotowałem tę listę z wielką starannością. Nie wszystkie dania należą do ścisłej czołówki holenderskiej kuchni, ale i tak warto ich spróbować. Moje ulubione to bitterballen z piwem w popołudniowym słońcu, hachee i snert w mroźną zimę oraz patatje oorlog na kaca. Uwielbiam też lukrecjowe dropjes! A jakie są Twoje ulubione? Jeśli zatrzymujesz się w Amsterdamie, poniższe wycieczki są świetnym sposobem na poznanie holenderskich smaków:
Przejrzyj spacery kulinarne oferowane przez Amsterdam Food Tours i wybierz trasę, która najbardziej Ci odpowiada.
Przeglądaj spacery kulinarne1. Stroopwafel
Wyobraź sobie kęs ciepłego, ciągnącego się przysmaku — stroopwafla. Ten kultowy holenderski smakołyk składa się z dwóch cienkich, chrupiących wafli połączonych słodkim syropem karmelowym. Pochodzi z Goudy, gdzie w XIX wieku pomysłowi piekarze zaczęli przyrządzać go z okruszków i syropu. Dziś jest uwielbianą przekąską do kawy lub herbaty. Aby spróbować go w tradycyjny sposób, połóż stroopwafel na filiżance gorącego napoju na minutę, by karmel zmiękł. Mimo że zjadłem ich już mnóstwo, nadal jest to mój ulubiony herbatnik.
2. Bitterballen

Chrupiące z zewnątrz i kremowe w środku bitterballen to klasyczna holenderska przekąska barowa. Panierowane i smażone kulki wypełnia gęste ragout z wołowiny lub cielęciny, zagęszczone zasmażką i bulionem oraz doprawione ziołami. Tradycyjnie podaje się je z musztardą — doskonale pasują do zimnego holenderskiego piwa. Nazwa nawiązuje do słowa bitters, ponieważ dawniej często serwowano je z gorzkim alkoholem. Lubię je z zimnym piwem lub napojem gazowanym. Uważaj, by nie poparzyć ust: w środku są niezwykle gorące!
3. Poffertjes

Poffertjes to puszyste placuszki wielkości monety, które rozpływają się w ustach. Przygotowane z drożdży i mąki gryczanej mają lekką, delikatną strukturę. Zwykle podaje się je na ciepło, obficie oprószone cukrem pudrem i z kawałkiem topiącego się masła. Zimą na holenderskich targach i festiwalach można obserwować, jak są smażone na specjalnej żeliwnej płycie.
4. Hollandse Nieuwe Haring

Dla odważnych smakoszy Hollandse Nieuwe Haring jest prawdziwie holenderskim doświadczeniem. To surowy śledź łowiony wczesnym latem, gdy mięso jest najdelikatniejsze i ma łagodny smak. Rybę tradycyjnie się czyści, soli i pozostawia na krótko do dojrzewania. Po holendersku trzyma się ją za ogon, odchyla głowę i odgryza kawałek, często z posiekaną cebulą i ogórkiem. Najlepiej spróbować jej podczas Vlaggetjesdag w Scheveningen pod koniec maja lub na początku czerwca. Vlaggetjesdag świętuje początek sezonu śledziowego w Holandii.
5. Erwtensoep (snert)
Gdy nadchodzi zimowy chłód, Holendrzy rozgrzewają się miską pożywnej erwtensoep, zwanej też snert. Ta gęsta grochówka powstaje z łuskanego grochu, selera, pora, marchwi i wieprzowiny, długo gotowanych do konsystencji gulaszu. Tradycyjnie jest tak gęsta, że łyżka stoi w niej pionowo. Podawana z plastrami rookworst, czyli wędzonej kiełbasy, oraz żytnim chlebem z katenspek, od wieków stanowi sycący posiłek. Kiedy woda zamarza i możemy jeździć na łyżwach, najchętniej jemy właśnie snert.
6. Stamppot

Stamppot jest kwintesencją holenderskiego domowego jedzenia. Łączy purée ziemniaczane z warzywami, takimi jak jarmuż (boerenkool), endywia (andijvie), kiszona kapusta (zuurkool) albo marchew i cebula (hutspot). Często podawany z rookworst lub soczystym klopsem jest rozgrzewającym posiłkiem na chłodne dni. Jego początki sięgają XV wieku, więc od dawna stanowi podstawę holenderskiej kuchni. Nie wygląda może najbardziej apetycznie, ale daje energię na każdą przygodę w ciągu dnia.
7. Kibbeling

Kibbeling to kawałki białej ryby, zazwyczaj dorsza, obtoczone w cieście i smażone na złoty kolor. Popularne uliczne danie podaje się zwykle z wyrazistym sosem czosnkowym lub tatarskim zwanym ravigotte albo remouladesaus. Chrupiący z zewnątrz i delikatny w środku kibbeling smakuje najlepiej świeżo przygotowany na targowym stoisku. Warto go zjeść nad morzem, na przykład w Urk, Vlissingen, Hadze, Haarlemie, Rotterdamie lub Middelburgu. Osobiście bardzo lubię go z kawałkiem cytryny, tak jak na zdjęciu.
8. Oliebollen
Oliebollen, dosłownie „olejowe kule”, są holenderską odpowiedzią na pączki. Smażone kulki z ciasta tradycyjnie zawierają rodzynki lub koryntki i są oprószone cukrem pudrem. Szczególną popularnością cieszą się w sylwestra, a uliczni sprzedawcy oferują je przez całą zimę. Chrupiąca skórka i miękkie, puszyste wnętrze tworzą nieodparty przysmak.
9. Pannenkoeken

Holenderskie pannenkoeken są większe i cieńsze od amerykańskich pancakes, ale grubsze od francuskich crêpes. Proste ciasto z mąki, mleka i jaj można podawać na słodko lub wytrawnie. Popularne dodatki to cukier puder, syrop, jabłka, ser i boczek. Pannenkoeken często jada się jako danie główne; są stałym elementem holenderskich domów i specjalistycznych naleśnikarni.
10. Appeltaart

Holenderska appeltaart to wysoka szarlotka z bogatym nadzieniem i maślanym ciastem. Kwaśne jabłka, cynamon, cukier, a często również rodzynki lub orzechy zamyka chrupiąca kratka z ciasta. Kawałek appeltaart podany z bitą śmietaną doskonale pasuje do kawy i jest ulubionym przysmakiem w holenderskich kawiarniach.
11. Ser Gouda

Gouda jest jednym z najsłynniejszych holenderskich produktów eksportowych. Ten półtwardy ser, nazwany od miasta Gouda, ma bogaty, kremowy smak, który nabiera intensywności podczas dojrzewania. Młoda Gouda jest łagodna i gładka, a starsze odmiany stają się mocniejsze i bardziej złożone, często z karmelową nutą. Jedz ją w plastrach na chlebie, w kostkach jako przekąskę lub roztopioną w daniach. Inne słynne holenderskie sery, które także lubię, to Leerdammer i Old Amsterdam.
12. Hagelslag
Hagelslag to wyjątkowy holenderski przysmak śniadaniowy: czekoladowa posypka rozsypana obficie na kromce chleba z masłem. Dla obcokrajowców może wyglądać jak deser, ale w Holandii jest popularnym i uwielbianym początkiem dnia. Dostępna w wersjach z mlecznej, gorzkiej i białej czekolady, a także o smakach owocowych, pokazuje holenderską miłość do czekolady.
13. Kroketten

Kroketten przypominają bitterballen, ale mają cylindryczny kształt. Te smażone przekąski mają kremowe nadzienie z ragout, zwykle wołowego lub cielęcego, zamknięte w chrupiącej panierce. Często jada się je jako szybką przekąskę albo w miękkiej bułce z musztardą.

Kroketten są tak popularne, że oferują je nawet holenderskie sieci fast food. Koniecznie spróbuj broodje kroket z sieci barów FEBO, wyjętego ze słynnej ściany automatów z jedzeniem.
14. Hachee
Hachee to tradycyjny holenderski gulasz z długo duszonej wołowiny i cebuli, doprawiony liśćmi laurowymi, goździkami i octem. Mięso staje się delikatne, a smaki łączą się w bogate, wytrawne danie. Hachee podaje się zwykle z gotowanymi ziemniakami, czerwoną kapustą lub musem jabłkowym; szczególnie chętnie jada się je w chłodniejszych miesiącach.
15. Zuurkoolstamppot
Zuurkoolstamppot to odmiana stamppotu przygotowywana z purée ziemniaczanego i kiszonej kapusty, dzięki czemu ma kwaśny, treściwy smak. Często podaje się ją z rookworst, czyli wędzoną kiełbasą, a czasem dodaje boczek. Połączenie kremowych ziemniaków z lekko kwaśną kapustą jest jednym z ulubionych zimowych dań Holendrów. Nie każdemu przypadnie do gustu, ale ja je lubię.
16. Speculaas

Speculaas to kruche korzenne ciasteczka szczególnie popularne podczas święta Sinterklaasa na początku grudnia. Mieszanka cynamonu, gałki muszkatołowej, goździków i imbiru nadaje im ciepły, aromatyczny smak. Tradycyjnie odciska się je w dekoracyjnych formach przedstawiających wiatraki, Sinterklaasa i inne świąteczne motywy. Lekko chrupiąca struktura i wyraziste przyprawy doskonale pasują do kawy lub herbaty. Podczas obchodów Sinterklaasa, około 5 grudnia, jemy też specjalną odmianę zwaną kruidnootjes — małe, orzechopodobne kawałki speculaas. Trudno przestać je jeść!
17. Boterkoek
Boterkoek, czyli ciasto maślane, to gęsty i bogaty holenderski wypiek zgodny ze swoją nazwą. Składa się głównie z masła, cukru i mąki, ma miękką, nieco kruchą strukturę i intensywnie maślany smak. Zwykle piecze się go w okrągłej formie i kroi na małe kwadraty lub trójkąty. Złocisty, lekko skarmelizowany wierzch przyjemnie chrupie.
18. Patat met mayo (lub patat oorlog)

Holendrzy traktują frytki poważnie, a patat met mayo jest ulubioną przekąską wielu osób. Holenderskie frytki są grubsze od amerykańskich, chrupiące na zewnątrz i puszyste w środku. Tradycyjnie podaje się je z dużą porcją majonezu. Jeśli masz ochotę na coś odważniejszego, spróbuj patat oorlog, dosłownie „frytek wojennych”, z sosem orzechowym satay, majonezem i posiekaną cebulą — to zaskakujące, ale uzależniające połączenie. Świetne na kaca, choć w poważnej potrzebie można też wybrać kapsalon.
19. Tompouce (tompoes)
Tompouce to holenderska wersja mille-feuille: dwie warstwy chrupiącego ciasta francuskiego z gęstym waniliowym kremem i gładkim różowym lukrem, który przy specjalnych okazjach, takich jak Dzień Króla, zmienia kolor na pomarańczowy. Kontrast kruchego ciasta i kremowego nadzienia sprawia, że każdy kęs jest wyzwaniem — większość osób albo próbuje ostrożnie pokroić ciastko, albo godzi się z nieuniknionym bałaganem! Sklepy HEMA słyną ze swoich tompouces.
20. Frikandel speciaal
Prawdziwy klasyk holenderskiego fast foodu: frikandel to smażona kiełbaska bez osłonki przygotowana z mieszanki mięs, m.in. kurczaka, wieprzowiny lub wołowiny. W wersji speciaal rozcina się ją i dodaje majonez, curry ketchup oraz posiekaną cebulę. Nie jest może najpiękniejszą przekąską, ale należy do ulubionych pozycji w barach w całej Holandii i trzeba jej spróbować, by poznać autentyczny holenderski fast food.
Regionalne potrawy holenderskie
Poprzednie holenderskie potrawy są dostępne w całym kraju i bez trudu je znajdziesz. Kolejne należą jednak do kuchni regionalnej i nie występują wszędzie. Koniecznie spróbuj ich podczas wizyty w regionie lub mieście, z którego pochodzą!
21. Limburgse vlaai (Limburgia)
Podróż do Limburgii nie jest kompletna bez spróbowania Limburgse vlaai — pysznego regionalnego placka na cienkim cieście drożdżowym z różnymi nadzieniami. Popularne wersje zawierają wiśnie, morele, pudding ryżowy (rijstevlaai) lub kruszonkę (kruimelvlaai). Vlaai jest lżejsza i mniej słodka niż inne ciasta, a często jada się ją do kawy w ramach lubianej holenderskiej tradycji koffietijd. Maastricht, Venlo i Roermond słyną z vlaaien. Lubię wersję z jabłkami i kruszonką albo prostą wiśniową.
22. Haagse hopjes (Haga)
Te kawowo-karmelowe cukierki pochodzą z Hagi i wiąże się z nimi ciekawa historia. Legenda głosi, że baron Hendrik Hop uwielbiał kawę, lecz lekarz zalecił mu z niej zrezygnować. W zamian przygotowano dla niego karmelizowane cukierki kawowe — tak narodziły się Haagse hopjes! Mają intensywny smak kawy z nutami masła i karmelu, dlatego należą do ulubionych holenderskich słodyczy.
23. Brabanckie worstenbroodje (Brabancja)
Brabanckie worstenbroodje to miękka bułeczka nadziewana doprawioną kiełbaską i pieczona na złoty kolor. W przeciwieństwie do przekąsek takich jak frikandel nie jest smażona w głębokim tłuszczu, lecz pieczona, i stanowi stałą pozycję brabanckich piekarni. Szczególną popularnością cieszy się w okresie Bożego Narodzenia i karnawału, ale jako szybka przekąska smakuje przez cały rok.
24. Drentse kniepertjes (Drenthe)
Drentse kniepertjes to cienkie, chrupiące wafle podobne do stroopwafels, lecz bez karmelowego nadzienia. Te płaskie lub zwinięte ciasteczka tradycyjnie je się w okresie Nowego Roku. Płaskie symbolizują stary rok — otwarty i znany — a zwinięte nowy, który dopiero się rozwija.
25. Groninger eierbal (Groningen)
Ten północnoholenderski specjał jest lokalną wersją szkockiego jajka. Groninger eierbal składa się z całego ugotowanego jajka otoczonego gęstym, doprawionym ragout, następnie panierowanego i smażonego. Chrupiący z zewnątrz i kremowy w środku, jest popularną przekąską w Groningen i obowiązkową pozycją dla kulinarnych poszukiwaczy przygód.
26. Zeeuwse bolus (Zelandia)
Zeeuwse bolus to słodkie, lepkie ciastko z nadmorskiej Zelandii przypominające bułeczkę cynamonową. Miękkie ciasto obtacza się w ciemnym brązowym cukrze i cynamonie, skręca w spiralę i często podaje z masłem. Ten pyszny wypiek ma żydowskie korzenie i jest zelandzką tradycją. Znajdziesz go w Domburgu, Veere i innych miastach Zelandii.
27. Fries suikerbrood (Fryzja)
Ten fryzyjski specjał, którego nazwa oznacza „chleb cukrowy”, jest bogatym, miękkim pieczywem pełnym dużych kawałków cukru i cynamonu. Podczas pieczenia cukier karmelizuje się, tworząc lekko chrupiącą, słodką skórkę. Tradycyjnie wręczany młodym matkom Fries suikerbrood doskonale smakuje z herbatą lub kawą. Spróbuj go podczas podróży do Sneek lub Leeuwarden.
28. Arnhemse meisjes (Arnhem)
Te cienkie, owalne ciasteczka z Arnhem powstają z ciasta francuskiego, które pokrywa się cukrem i piecze, aż stanie się skarmelizowane i chrupiące. Mimo prostoty Arnhemse meisjes mają delikatną słodycz i cudownie kruchą strukturę.
29. Bossche bol (Den Bosch)
Wyobraź sobie wielkiego profiterola wypełnionego bitą śmietaną i pokrytego grubą warstwą błyszczącej gorzkiej czekolady — to Bossche bol! Ten dekadencki wypiek pochodzi z ’s-Hertogenbosch i najlepiej smakuje świeży z lokalnej piekarni. Zjedzenie go bez bałaganu jest niemal niemożliwe, ale na tym polega część zabawy!
30. Uitsmijter (w całym kraju, szczególnie popularny w Amsterdamie)

Uitsmijter jest holenderską odpowiedzią na sycące śniadanie. Składa się z kromek chleba z szynką, serem i jajkami sadzonymi, często podawanych z ogórkami lub sałatką. Nazwa uitsmijter, czyli „bramkarz”, podobno wzięła się z popularności tego dania jako późnonocnego lub wczesnoporannego posiłku, idealnego na zakończenie wieczoru w kawiarni. Można je zjeść niemal wszędzie w Amsterdamie!
31. Gelderse rookworst (Geldria)

Ta wędzona kiełbasa jest jednym z najsłynniejszych holenderskich wyrobów mięsnych i często kojarzy się ją z erwtensoep, czyli grochówką. Gelderse rookworst z wieprzowiny i przypraw ma bogaty, dymny smak i jest soczysta. W przeciwieństwie do produktów masowych tradycyjna kiełbasa od rzeźnika ma naturalną osłonkę, która przyjemnie chrupie. Słyną z niej Culemborg i Tiel.
32. Haringbroodje (Rotterdam)
Choć Hollandse Nieuwe haring jest słynny w całej Holandii, mieszkańcy Rotterdamu chętnie jedzą go jako haringbroodje — w miękkiej bułce z cebulą i ogórkiem. To wygodny sposób na spróbowanie holenderskiego specjału i popularna przekąska ze stoisk rybnych.
33. Brabancka suikerwafel (Brabancja)

Brabanckie suikerwafels to grube, maślane wafle drożdżowe z cukrem perłowym, który karmelizuje się podczas pieczenia. W odróżnieniu od stroopwafels są chrupiące na zewnątrz i miękkie w środku. Najlepiej smakują na ciepło, oprószone cukrem pudrem.
34. Hete bliksem (w całym kraju, szczególnie na północy)
Nazwa hete bliksem, czyli „gorąca błyskawica”, nawiązuje do tego, że potrawa długo pozostaje gorąca. Jest to purée ziemniaczane ze słodkimi i kwaśnymi jabłkami, tworzącymi niezwykłe połączenie smaków. Tradycyjnie podawane z rookworst lub boczkiem stanowi rozgrzewające danie zimowe.
35. Amsterdamse osseworst (Amsterdam)
Ta surowa, wędzona kiełbasa wołowa pochodzi z Amsterdamu i jest doprawiona m.in. gałką muszkatołową oraz czarnym pieprzem. W odróżnieniu od innych kiełbas osseworst wędzi się na zimno i spożywa na surowo, podobnie jak tatar. To pyszna przekąska z musztardą lub dodatek do kanapek.
36. Kruidnoten (w całym kraju, szczególnie w Randstadzie)

Kruidnoten to małe korzenne ciasteczka tradycyjnie jedzone podczas święta Sinterklaasa. Przygotowuje się je z tej samej mieszanki przypraw co speculaas; są chrupiące, niewielkie i niezwykle wciągające. W okolicach grudnia można je znaleźć w całej Holandii, często również oblane czekoladą.
37. Zwolse balletjes (Zwolle)
Te twarde cukierki ze Zwolle od ponad wieku produkuje się według tajnej receptury. Dostępne w różnych smakach Zwolse balletjes są nostalgicznym przysmakiem, który wielu Holendrom kojarzy się z dziecięcymi wizytami w staromodnym sklepie ze słodyczami.
38. Pepernoten (w całym kraju)
Pepernoten często myli się z kruidnoten, ale mają nieregularny kształt, miękką, lekko ciągnącą się strukturę i intensywny anyżowy smak. Są tradycyjnym przysmakiem święta Sinterklaasa, znanym już od XVI wieku. Miększa konsystencja i korzenny smak odróżniają je od bardziej chrupiących kruidnoten.
39. Drentse turf (Drenthe)
Drentse turf to ciastko przypominające kawałek torfu, co nawiązuje do historii wydobycia torfu w Drenthe. Ten bogaty lokalny przysmak przygotowuje się m.in. z brązowego cukru i przypraw.
40. Groninger mosterdsoep (Groningen)
Ta musztardowa zupa z Groningen jest kremowa i lekko kwaśna. Powstaje z gruboziarnistej musztardy, pora, cebuli i często boczku. Charakterystyczną ostrość musztardy łagodzi śmietanka. Najlepiej smakuje z kromką wiejskiego chleba.
41. Moorkop (w całym kraju, głównie na południu)
Moorkop przypomina Bossche bol: to ptyś wypełniony bitą śmietaną i pokryty błyszczącą polewą czekoladową. Jest nieco mniejszy, a na wierzchu często ma kleks śmietany i kawałek owocu. Ten pyszny wypiek znajdziesz w piekarniach w całym kraju.
42. Fries suikerlatte (Fryzja)
Mniej znany fryzyjski przysmak suikerlatte to paluszek chlebowy pokryty cukrem, który doskonale pasuje do kawy. Jest lekko chrupiący z zewnątrz, a w środku miękki i puszysty.
43. Amsterdamse ui (Amsterdam)
Te marynowane żółte cebulki mają słodki, lekko kwaśny smak. W odróżnieniu od zwykłych cebulek konserwowych są jaskrawożółte dzięki marynacie z kurkumą i gorczycą. Często jada się je z holenderskim śledziem albo jako przekąskę.
44. Riefkoek (Twente i Achterhoek)
Riefkoek to wytrawny placek ziemniaczany będący specjalnością wschodniej Holandii. Tarte ziemniaki, cebulę i odrobinę mąki smaży się na patelni, aż placek stanie się złocisty i chrupiący. Tradycyjnie podaje się go z musem jabłkowym lub boczkiem. Świetnego riefkoeka spróbujesz w Almelo lub Enschede.
45. Utrechtse vockingworst (Utrecht)
Ta wyjątkowa podsuszana i wędzona kiełbasa jest produkowana w Utrechcie od ponad stu lat. W przeciwieństwie do rookworst nie jest mocno przyprawiona, dzięki czemu ma subtelniejszy, lecz nadal wyrazisty smak. Najlepiej smakuje z musztardą i ciemnym pieczywem.
46. Goudse kaaswafels (Gouda)
Miłośnicy sera docenią Goudse kaaswafels — chrupiące herbatniki serowe z prawdziwą Goudą. Te maślane, serowe i kruche przekąski świetnie pasują do holenderskiego piwa.
47. Blote billetjes in het gras (północ kraju)
Zabawna nazwa oznacza „gołe pupy w trawie” i odnosi się do białej fasoli, czyli „gołych pup”, wymieszanej z zielonym groszkiem, czyli „trawą”. Dla dodatkowego smaku czasem dodaje się marchew lub ziemniaki.
48. Zeeuws spek (Zelandia)
Zeeuws spek, czyli katenspek, to pysznie doprawiony i wolno pieczony boczek wieprzowy o bogatym, dymnym smaku. Jada się go jako przekąskę, w kanapkach, a nawet na stamppocie, któremu dodaje głębi.
49. Hengelose krentenwegge (Twente i Overijssel)
Krentenwegge to tradycyjny chleb owocowy pełen rodzynek i koryntek, często pieczony w bardzo długiej formie — czasem nawet metrowej. Zgodnie z tradycją wręcza się go świeżo upieczonym rodzicom z okazji narodzin dziecka.
50. Brabantse eierkoek (Brabancja)
Miękki, lekko gąbczasty i delikatnie słodki Brabantse eierkoek to lekkie, puszyste ciastko jajeczne chętnie jedzone na szybkie śniadanie lub przekąskę. Dobrze smakuje z odrobiną masła albo dżemu.
51. Gerookte paling (w całym kraju, szczególnie we Fryzji i Volendam)

Gerookte paling, czyli wędzony węgorz, to bogaty w smaku rybny przysmak znany w Holandii od wieków. Węgorze tradycyjnie łowi się w holenderskich jeziorach i wodach przybrzeżnych, soli, a następnie powoli wędzi nad drewnem dębowym lub bukowym, co nadaje im głęboki, dymny aromat. Jada się je samodzielnie, w filetach na białym pieczywie albo jako część holenderskiego półmiska owoców morza. Rybackie miejscowości Volendam i Harderwijk słyną z doskonałego wędzonego węgorza, którego powinien spróbować każdy miłośnik ryb.
Holenderskie dania i przysmaki o kolonialnych korzeniach
Nie zawsze jesteśmy dumni z przeszłości holenderskich odkrywców i zdobywców, ale pozostawiła ona kilka bardzo smacznych wpływów w naszej kuchni. Poniższe dania serwuje się w całym kraju. Zapytaj lokalnego przewodnika, gdzie najlepiej ich spróbować.
52. Rijsttafel (indonezyjsko-holenderski)

Rijsttafel, czyli „stół ryżowy”, jest holenderską adaptacją indonezyjskiej kultury stołowania się. Składa się z małych porcji różnych indonezyjskich potraw podawanych z ryżem. W zestawie mogą znaleźć się satay, rendang, czyli długo duszona wołowina, gado gado — warzywa z sosem orzechowym — sambal goreng, czyli pikantne smażone warzywa, i wiele innych dań. Rijsttafel pojawił się w Holandii w epoce kolonialnej i nadal jest popularnym sposobem na poznanie indonezyjskich smaków w formie prawdziwej uczty.
53. Pindasaus (indonezyjsko-holenderski)
Jednym z najsłynniejszych indonezyjskich dań w Holandii jest satay: grillowane szaszłyki mięsne, najczęściej z kurczaka lub wieprzowiny, podawane z gęstym, kremowym sosem orzechowym. Można je spotkać w restauracjach indonezyjskich, holenderskich barach z przekąskami jako pindasaus, a nawet z frytkami jako patat satay.
54. Babi pangang (indonezyjsko-chińsko-holenderski)
Babi pangang to wyjątkowe danie z holendersko-chińskich restauracji: chrupiąca pieczona wieprzowina pokryta słodko-kwaśnym sosem pomidorowym. Podaje się ją z białym ryżem lub frytkami. Stała się podstawową „chińską” potrawą w Holandii, choć jej korzenie sięgają Indonezji.
55. Nasi goreng (indonezyjsko-holenderski)

Ten indonezyjski smażony ryż jest bardzo popularny w Holandii. Często podaje się go z satay, jajkiem sadzonym, marynowanymi warzywami atjar i krewetkowymi krupuk. Wiele holenderskich rodzin przygotowuje go w domu z gotowych mieszanek przypraw; to również częsta pozycja w indonezyjskich lokalach na wynos.
56. Sotosoep (indonezyjsko-holenderska)
Sotosoep to aromatyczna zupa z kurczaka, kurkumy, trawy cytrynowej i mleka kokosowego — rozgrzewająca i pełna smaku. Dodaje się do niej jajka na twardo, kiełki fasoli i smażoną cebulę, a obok często podaje ryż. W wielu rodzinach holendersko-indonezyjskich uchodzi za najlepszy domowy posiłek na poprawę nastroju.
57. Roti (surinamsko-holenderskie)
Kuchnia surinamska wywarła ogromny wpływ na holenderską kulturę kulinarną, a roti jest jednym z jej najsłynniejszych dań. Płaski chleb podaje się z kurczakiem curry masala, ziemniakami, fasolką szparagową i gotowanym jajkiem. Jak jeść je najlepiej? Odrywaj kawałki placka i nabieraj nimi curry! Zamawiając na wynos, zawsze wybieram rotiroll.
58. Pom (surinamsko-holenderski)
Pom to wyjątkowe surinamskie danie pieczone z korzenia tayer, tropikalnego warzywa podobnego do manioku, wymieszanego z doprawionym kurczakiem i sokiem cytrusowym. Ma lekko słodki, kwaśny i wytrawny smak, a często jada się je podczas świąt i rodzinnych spotkań.
59. Bara (surinamsko-holenderska)
Ta smażona przekąska z ciasta soczewicowego pochodzi ze społeczności hindustańsko-surinamskiej. Z czarnej soczewicy, czosnku i kminu powstaje chrupiąca z zewnątrz, miękka i lekko ciągnąca się bara. Zwykle podaje się ją z pikantnymi chutneyami lub sosem masala, a można ją znaleźć w surinamskich piekarniach i na stoiskach ulicznych.
60. Saoto soep (surinamsko-holenderska)
Surinamska saoto soep przypomina sotosoep, ale ma własny charakter. Tę jawajsko-surinamską zupę z kurczaka doprawia się imbirem, trawą cytrynową i sosem sojowym, a następnie podaje z ryżem, kiełkami fasoli, jajkiem na twardo i chrupiącymi smażonymi ziemniakami.
61. Kapsalon (turecko-holenderski)
To kultowe holendersko-tureckie danie fast food powstało w Rotterdamie i zdobyło rzesze fanów. Kapsalon składa się z warstwy frytek, kebabu döner lub shoarmy, roztopionego sera, sałaty, sosu czosnkowego i sambalu, czyli pikantnego sosu chili. Jest doskonałą późnonocną przekąską i jednym z najsłynniejszych holenderskich dań ulicznych.
62. Döner kebab (turecko-holenderski)
Choć pochodzi z Turcji, döner kebab stał się podstawowym fast foodem w Holandii. W niezliczonych kebabach cienko krojona, doprawiona jagnięcina, kurczak lub wołowina trafia do pity albo tortilli z sałatą, sosem czosnkowym i sambalem. To popularny szybki lunch lub posiłek po nocnym wyjściu.
63. Shawarma (bliskowschodnio-holenderska)
Shawarma przypomina döner, lecz jest nieco inaczej doprawiona, i również należy do popularnych dań w holenderskich kebabach. Podaje się ją w picie z sosem czosnkowym i świeżą sałatką albo na talerzu z frytkami. Holenderska shawarma bywa przygotowywana z mieszanki jagnięciny i kurczaka, zgodnie z lokalnymi upodobaniami.
64. Lahmacun (turecka pizza popularna w Holandii)
Lahmacun, nazywany w Holandii Turkse pizza, to cienki, chrupiący placek z doprawionym mięsem mielonym, pomidorami i cebulą. Często zwija się go z sałatką, sosem czosnkowym i sambalem, tworząc pyszny posiłek na wynos. Wiele kebabów sprzedaje go jako tańszą alternatywę dla döner wrapa.
65. Falafel (bliskowschodnio-holenderski, wegański)
Falafel stał się w Holandii uwielbianym wegetariańskim i wegańskim jedzeniem ulicznym. Chrupiące kulki z ciecierzycy podawane są zwykle w picie z hummusem, sosem czosnkowym i marynowanymi warzywami. Szczególnie popularne są w miastach z dużą liczbą studentów. W Amsterdamie znajdziesz kilka fantastycznych falafeli!
66. Börek (turecko-holenderski)
Börek to wytrawny wypiek z ciasta filo nadziewany serem, szpinakiem lub mięsem mielonym. Jest popularnym śniadaniem lub lunchem w tureckich piekarniach w Holandii i doskonale pasuje do filiżanki tureckiej herbaty.
67. Witte asperges (białe złoto — Limburgia i Brabancja)

Białe szparagi, znane jako het witte goud, czyli „białe złoto”, należą do najbardziej cenionych sezonowych specjałów Holandii, szczególnie w Limburgii i Brabancji. W przeciwieństwie do zielonych rosną pod ziemią, a brak światła zapobiega ich zazielenieniu. Rezultatem jest łagodne, delikatne i lekko słodkie warzywo dostępne tylko od połowy kwietnia do końca czerwca. Uwielbiam je — są najlepsze, również do zupy.
68. Drop
Moimi ulubionymi cukierkami są dropjes. Drop, czyli holenderska lukrecja, jest w Holandii narodową obsesją; Holendrzy jedzą jej na osobę więcej niż mieszkańcy jakiegokolwiek innego kraju. W przeciwieństwie do słodkiej lukrecji znanej gdzie indziej holenderski drop ma wiele smaków, od lekko słodkiego po bardzo słony. Najsłynniejsze odmiany to zoute drop, czyli słona lukrecja, dubbelzoute drop — podwójnie słona — i honingdrop, czyli lukrecja miodowa. Wyjątkowy smak często zaskakuje obcokrajowców, ponieważ niektóre wersje zawierają chlorek amonu, nadający im niespodziewanie ostry i słony charakter. Dostępny w supermarketach, sklepach ze słodyczami, a nawet aptekach jako środek łagodzący gardło, drop jest stałym elementem holenderskiej kultury, choć wiele osób musi się do niego przyzwyczaić.
69. Beschuit met muisjes

Beschuit met muisjes to tradycyjny poczęstunek podawany w Holandii z okazji narodzin dziecka. Chrupiące okrągłe sucharki beschuit smaruje się masłem i posypuje cukrowymi kuleczkami o smaku anyżu, zwanymi muisjes. Dla dziewczynek mają kolor różowo-biały, a dla chłopców niebiesko-biały, przez co są nieodłącznym elementem holenderskiego świętowania narodzin. Tradycja sięga XVII wieku i nadal jest powszechna. Anyżowi przypisuje się też właściwości lecznicze, w tym wspieranie laktacji u młodych matek. Niezależnie od tego, czy podaje się je w domu, czy gościom w szpitalu, beschuit met muisjes pozostaje jedną z najbardziej uroczych holenderskich tradycji kulinarnych.
70. Spekkoek
Spekkoek to bogate, wielowarstwowe ciasto indonezyjsko-holenderskie, które stało się w Holandii uwielbianym przysmakiem. Choć nazwa oznacza „ciasto boczkowe”, nie zawiera boczku — odnosi się do podobieństwa warstw do pasków boczku. Cienkie warstwy korzennego ciasta piecze się pojedynczo, tworząc piękny pasiasty wzór. Kardamon, cynamon, gałka muszkatołowa i goździki nadają mu głęboki, aromatyczny smak. Pracochłonne przygotowanie sprawia, że spekkoek często zachowuje się na specjalne okazje, święta i rodzinne spotkania. Tradycyjnie podawane w małych kawałkach do kawy lub herbaty jest obowiązkową pozycją dla osób zainteresowanych indonezyjskim wpływem na holenderską kuchnię.
Nasi przewodnicy zawsze słyszą te pytania od podróżnych
Którego holenderskiego dania trzeba spróbować przede wszystkim?
Bitterballen, świeżego śledzia, stroopwafels, a zimą stamppotu. Te potrawy są wyjątkowe i mocno związane z holenderską kulturą.
Jakie jest najbardziej tradycyjne holenderskie danie?
Holandia najbardziej słynie ze stamppotu, sycącego zimowego dania z purée ziemniaczanego wymieszanego z warzywami, takimi jak jarmuż (boerenkool), kiszona kapusta albo marchew z cebulą (hutspot). Często podaje się go z wędzoną kiełbasą (rookworst), dzięki czemu jest prawdziwie domowym, rozgrzewającym posiłkiem.
Dlaczego Holendrzy jedzą tak dużo sera?
Ser ma głębokie korzenie w holenderskiej historii, sięgające czasów rzymskich. Płaskie, trawiaste pola świetnie nadają się do hodowli bydła mlecznego, a wielowiekowe doświadczenie uczyniło Goudę, Edam i Leerdammera sławnymi na całym świecie. Dziś ser jada się codziennie na chlebie i z dumą sprzedaje na tradycyjnych targach serowych w miastach takich jak Alkmaar i Gouda.
Czy holenderskie naleśniki różnią się od amerykańskich?
Tak, i to bardzo. Holenderskie naleśniki (pannenkoeken) są cienkie, duże i często mają rozmiar talerza obiadowego. Mogą być słodkie, z syropem, cukrem pudrem lub owocami, albo wytrawne, z boczkiem, serem czy warzywami. Są też poffertjes — małe puszyste placuszki zwykle podawane z masłem i cukrem, uwielbiane na jarmarkach i zimowych targach.
Czy Holendrzy naprawdę jedzą surowego śledzia?
Tak, i jest to przysmak! Surowy śledź (haring) jest lekko peklowany, więc nie pozostaje całkowicie surowy. Zwykle trzyma się rybę za ogon i opuszcza prosto do ust. Często dodaje się cebulę i ogórki. Początek sezonu śledziowego w czerwcu świętuje się nawet na festiwalach.
Dlaczego Holendrzy tak bardzo lubią lukrecję?
Holandia jest największym konsumentem lukrecji (drop) na świecie — rocznie zjada się jej ponad 30 000 kilogramów. Występuje w niezliczonych odmianach: słodkich, słonych, twardych i miękkich. Słone wersje mogą zaskoczyć obcokrajowców, ale dla Holendrów są czystą nostalgią.
Jak wygląda typowe holenderskie śniadanie?
Śniadanie jest zwykle proste, ale sycące: kromki chleba z serem, wędliną lub słynnym hagelslag, czyli czekoladową posypką. Wiele osób jada też jogurt albo kwark z owocami i muesli. Kawa niemal zawsze należy do porannego rytuału.
Czy holenderska kuchnia jest wyłącznie ciężka i sycąca?
Zdecydowanie nie. Stamppot i smażone przekąski są kultowe, ale holenderska kuchnia obejmuje również lżejsze potrawy, takie jak świeże ryby, sezonowe warzywa i pożywne zupy. Dzięki historii kolonialnej i światowemu handlowi indonezyjskie dania, takie jak rijsttafel, czyli „stół ryżowy”, również stały się częścią holenderskiej tożsamości kulinarnej.
Jakie jest Twoje ulubione holenderskie danie?
Dzięki tej liście 70 kultowych holenderskich potraw masz kompletną kulinarną mapę pozwalającą odkrywać Holandię jak jej mieszkaniec. Od chrupiących bitterballen w amsterdamskim pubie po słodki Zeeuwse bolus nad morzem — każde danie opowiada historię holenderskiej tradycji, pomysłowości i miłości do dobrego jedzenia. Niezależnie od tego, czy podróżujesz, mieszkasz czy studiujesz w kraju, próbowanie tych specjałów pozwoli Ci lepiej poznać holenderską kulturę, kęs po kęsie. Następnym razem w Holandii omiń typowo turystyczne i międzynarodowe jedzenie i zanurz się w prawdziwych smakach Niderlandów. Eet smakelijk!
